CITRAL

Co to jest CITRAL?

CITRAL (cytral) to związek organiczny z grupy monoterpenów, aldehyd o wzorze C10H16O, stosowany w kosmetykach jako składnik zapachowy. 1 2 6 Jego nazwa chemiczna to 3,7-dimetylo-2,6-oktadienal, a masa molowa wynosi 152,23 g/mol; numer CAS to 5392-40-5, a numer WE 226-394-6. 1 2 Cytral jest jednym z głównych składników olejku z trawy cytrynowej, w którym występuje w stężeniu około 65-85%, i jest nietrwały: szybko się rozkłada pod wpływem powietrza. 6

Po co jest w kosmetyku

W kosmetykach CITRAL pełni funkcję substancji zapachowej: jest składnikiem kompozycji zapachowych, które nadają produktowi zapach. 1 Ma też funkcję nadawania smaku, co dotyczy produktów do ust i jamy ustnej. 1 Przegląd naukowy z 2021 roku wymienia cytral, obok linalolu, geraniolu, limonenu i cytronelolu, jako ceniony składnik zapachowy stosowany w różnych kosmetykach. 5 Jest wykorzystywany w produkcji substancji zapachowych, kosmetyków, żywności i produktów farmaceutycznych. 6

Funkcje według CosIng

• Nadaje zapach: składnik kompozycji zapachowej PERFUMING
• Nadaje smak: składnik produktów do ust i jamy ustnej FLAVOURING

Bezpieczeństwo i ograniczenia

W UE CITRAL jest dozwolony z ograniczeniami: figuruje w załączniku III, pozycja 70, rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 (wpis obejmuje cytral, geranial i neral) i jest oznaczony jako alergen zapachowy. 1 Maksymalne stężenia wynoszą: 0,11% w produktach do makijażu ust, pomadkach i balsamach do ust, 0,032% w dezodorantach i antyperspirantach, 0,65% w produktach do oczu, makijażu twarzy i demakijażu, 0,6% w produktach zapachowych, 0,15% w niespłukiwanych produktach do skóry (z wyjątkiem wymienionych wcześniej grup) i w produktach do paznokci. 1 Dalsze limity to 0,35% w produktach do jamy ustnej, 1,2% w niespłukiwanych produktach do włosów, 1,2% w spłukiwanych produktach do skóry i włosów oraz 0,063% w niespłukiwanych produktach do okolic anogenitalnych (chusteczki dla niemowląt i chusteczki intymne). 1 Obecność składnika musi być podana w składzie jako „Citral”, gdy jego stężenie przekracza 0,001% w produktach niespłukiwanych lub 0,01% w produktach spłukiwanych. 1 W opinii z 2024 roku komitet SCCS uznał, że metoda QRA2 wskazuje na bezpieczeństwo cytralu w odniesieniu do indukcji uczulenia przy proponowanych stężeniach, ale przed wydaniem ostatecznego wniosku część aspektów tej metody wymaga doprecyzowania. 3 Wcześniej, w 2008 roku, komitet SCCP nie poparł proponowanego przez przemysł podejścia QRA do wyznaczania bezpiecznych poziomów narażenia na cytral, wskazując, że jest to substancja znana z wywoływania alergicznego kontaktowego zapalenia skóry u konsumentów. 4

Przepisy UE

Brzmienie warunków pochodzi z bazy CosIng (po angielsku). Wiążący jest tekst rozporządzenia (WE) nr 1223/2009 w Dzienniku Urzędowym UE, także w wersji polskiej.

Najczęstsze pytania

Co to jest citral?

Citral (cytral) to monoterpenowy aldehyd o wzorze C10H16O, stosowany w kosmetykach jako składnik zapachowy. 1 2 6 Jest jednym z głównych składników olejku z trawy cytrynowej. 6

Po co jest citral w kosmetykach?

Citral dodaje się do kosmetyków, aby nadać im zapach, a w produktach do ust i jamy ustnej także smak. 1

Czy citral jest szkodliwy?

Citral jest w UE dozwolony w kosmetykach, ale jako alergen zapachowy ma określone maksymalne stężenia, np. 0,6% w produktach zapachowych i 0,032% w dezodorantach. 1 Komitety naukowe UE oceniały jego potencjał uczulający; w 2024 roku SCCS stwierdził, że metoda QRA2 wskazuje na jego bezpieczeństwo w odniesieniu do indukcji uczulenia przy proponowanych stężeniach, ale przed ostatecznym wnioskiem metoda wymaga dopracowania. 3 4

Dlaczego citral jest wymieniony osobno w składzie kosmetyku?

Przepisy UE wymagają podania nazwy „Citral” w składzie, gdy jego stężenie przekracza 0,001% w produktach niespłukiwanych lub 0,01% w produktach spłukiwanych. 1

Źródła

1. 1Baza CosIng, Komisja EuropejskaCosIng (Komisja Europejska): CITRAL
2. 2PubChem (NCBI)PubChem: Citral (CID 638011)
3. 3Opinia komitetu naukowego UE · 2024Citral (CAS No. 5392-40-5, EC No. 226-394-6) sensitisation endpoint
4. 4Opinia komitetu naukowego UE · 2008Dermal Sensitisation Quantitative Risk Assessment (Citral, Farnesol and Phenylacetaldehyde)
5. 5Praca naukowa (PubMed) · 2021Essential Oils as Natural Sources of Fragrance Compounds for Cosmetics and Cosmeceuticals.
6. 6Praca naukowa (PubMed) · 2021Chemical Properties and Therapeutic Potential of Citral, a Monoterpene Isolated from Lemongrass.

Opis opracowany automatycznie wyłącznie na podstawie wymienionych źródeł (CosIng, PubChem, opinie komitetów naukowych UE, PubMed) i sprawdzony w drugim, niezależnym przebiegu. Ma charakter informacyjny; zob. zastrzeżenie na dole strony. Sprawdzono 19 października 2026. Zastrzeżenie *