Przejdź do treści

Zmarszczki i jędrność

Podstawą jest codzienny filtr; składniki odnawiające spłycają głównie drobne zmarszczki i działają po tygodniach regularnego stosowania. Głębokich bruzd i opadania skóry krem nie usunie, a o leczeniu retinoidami na receptę lub zabiegach decyduje dermatolog.

Składnik trafia na tę listę tylko wtedy, gdy ma badanie na ludziach z pozytywnym wynikiem albo zalecenie z wytycznych, a przypisanie przeszło dwie niezależne kontrole. Jak dobieramy składniki

  1. RetinalUmiarkowane dowody

    W badaniu 125 osób w porównaniu z placebo 0,05% retinal po 18 tygodniach zmniejszał zmarszczki podobnie jak kwas retinowy, a był lepiej tolerowany.

    Badanie, 1998

  2. RetinolUmiarkowane dowody

    W rocznym badaniu 62 osób 0,1% retinol poprawiał zmarszczki lepiej niż krem bazowy, ale przegląd ocenia całość badań z placebo jako słabą.

    Badanie, 2015 · Badanie, 2007 · Przegląd badań, 2021

  3. AwobenzonUmiarkowane dowody

    W badaniu 903 osób z losowym przydziałem codzienny filtr szerokopasmowy przez 4,5 roku spowalniał starzenie skóry; nie podano składu tego kremu.

    Badanie, 2013

  4. Kwas mlekowyUmiarkowane dowody

    W badaniu z losowym przydziałem krem z 8% kwasem mlekowym przez 22 tygodnie umiarkowanie poprawił skórę uszkodzoną słońcem.

    Badanie, 1996 · Badanie, 1996

  5. AdenozynaSłabe dowody

    W badaniu 126 kobiet w porównaniu z placebo krem z adenozyną wygładzał skórę wokół oczu; to jedno badanie producenta, bez niezależnego potwierdzenia.

    Badanie, 2006 · Badanie, 2007

  6. W badaniu 93 kobiet w porównaniu z placebo krem z tym peptydem przez 12 tygodni zmniejszał zmarszczki; autorami byli pracownicy firmy kosmetycznej.

    Badanie, 2005 · Przegląd badań, 2017

  7. W badaniu 76 kobiet tylko kremy z kwasem hialuronowym o najmniejszych cząsteczkach spłycały zmarszczki wokół oczu; badania są nieliczne i małe.

    Badanie, 2011

  8. Witamina CSłabe dowody

    W małych badaniach w porównaniu z placebo krem 5% i żel 10% zmniejszały oznaki starzenia od słońca, a w skórze było więcej kolagenu.

    Badanie, 2003 · Badanie, 2002

  9. BakuchiolSłabe dowody

    W badaniu z losowym przydziałem 0,5% bakuchiol przez 12 tygodni zmniejszał zmarszczki podobnie jak 0,5% retinol i rzadziej podrażniał; bez placebo.

    Badanie, 2019

  10. NiacynamidSłabe dowody

    U 50 kobiet 5% niacynamid przez 12 tygodni zmniejszał drobne zmarszczki i poprawiał elastyczność; nie opisano grupy porównawczej.

    Badanie, 2005

  11. MCESłabe dowody

    W badaniach 113 i 52 kobiet kremy z MCE ograniczały oznaki starzenia lepiej niż kremy bez niego; badania prowadzili naukowcy związani z producentem.

    Badanie, 2024 · Badanie, 2025

  12. PeptydySłabe dowody

    Badania w porównaniu z placebo pokazują, że niektóre peptydy zmniejszają zmarszczki; dowody dotyczą konkretnych peptydów, nie całej grupy.

    Badanie, 2005 · Badanie, 2013 · Badanie, 2002

  13. W badaniu 60 osób w porównaniu z placebo zmniejszał zmarszczki wokół oczu, ale niezależne badania tego nie potwierdziły; dowody są sprzeczne.

    Badanie, 2013 · Badanie, 2013

  14. Kwas glikolowySłabe dowody

    W badaniu z losowym przydziałem krem 8% przez 22 tygodnie umiarkowanie poprawił skórę uszkodzoną słońcem, ale krem 5% nie wpłynął na zmarszczki.

    Badanie, 1996 · Badanie, 1998

  15. Pochodne witaminy CSłabe dowody

    Fosforan askorbylu sodu i kwas askorbinowy w stężeniu 5% podobnie poprawiały zmarszczki i elastyczność; badanie bez placebo.

    Badanie, 2021

  16. GlukonolaktonSłabe dowody

    Po 12 tygodniach pielęgnacji glukonolakton poprawiał oznaki starzenia podobnie jak kwas glikolowy, z mniejszym szczypaniem; bez placebo.

    Badanie, 2004

  17. ApigeninaSłabe dowody

    W badaniu 40 kobiet krem z 1% apigeniny przez 4 tygodnie zmniejszył zmarszczki w kącikach oczu o 25% w porównaniu z kremem bez niej.

    Badanie, 2016

  18. RutynaSłabe dowody

    U 40 kobiet krem z 2% rutyny przez 4 tygodnie poprawił elastyczność i zmniejszył zmarszczki wokół oczu; to jedno małe badanie.

    Badanie, 2016

  19. FulerenySłabe dowody

    W małym badaniu 23 kobiet w porównaniu z placebo krem z fulerenem zmniejszał zmarszczki po 8 tygodniach, ale nie po 4.

    Badanie, 2010

  20. MelisaSłabe dowody

    U 20 kobiet krem z ekstraktem z melisy przez 8 tygodni zmniejszał zmarszczki w kącikach oczu bardziej niż placebo; badanie producenta surowca.

    Badanie, 2025

  21. Mleczko pszczeleSłabe dowody

    W badaniu 64 kobiet w porównaniu z placebo krem z mleczkiem pszczelim spłycił zmarszczkę w kąciku oka o ok. 14%; badanie sfinansował producent.

    Badanie, 2025

  22. Żeń-szeńSłabe dowody

    W małym badaniu 23 osób w porównaniu z placebo krem z żeń-szeniem zmniejszał zmarszczki wokół oczu.

    Badanie, 2015 · Badanie, 2020

  23. Śluz ślimakaSłabe dowody

    W małym badaniu 25 osób preparaty ze śluzem ślimaka zmniejszyły zmarszczki wokół oczu, ale przewaga nad placebo dotyczyła głównie tekstury skóry.

    Badanie, 2013

  24. KrwawnikSłabe dowody

    Krem z 2% ekstraktem z krwawnika przez 2 miesiące poprawił wygląd zmarszczek w porównaniu z placebo.

    Badanie, 2011

  25. DMAESłabe dowody

    W badaniu w porównaniu z placebo żel 3% zmniejszał zmarszczki na czole i wokół oczu, ale inne badanie nie wykazało istotnych zmian.

    Przegląd badań, 2005 · Badanie, 2002

  26. Kwas alfa-liponowySłabe dowody

    W badaniu w porównaniu z placebo żel z kwasem alfa-liponowym zmniejszał drobne zmarszczki; nie podano liczby uczestników.

    Badanie, 2014

  27. Koenzym Q10Słabe dowody

    Krem z 1% Q10 przez 5 miesięcy zmniejszał zmarszczki w badaniach producentów, bez opisu grup i porównania.

    Badanie, 2008 · Badanie, 1999

  28. GlutationSłabe dowody

    U 30 kobiet balsam z 2% glutationem przez 10 tygodni ograniczył powstawanie zmarszczek w porównaniu z placebo; badanie dostawcy surowca.

    Badanie, 2014

  29. ŁopianSłabe dowody

    Preparat z ekstraktem z łopianu po 4 tygodniach zmniejszał zmarszczki wokół oczu w porównaniu z kremem bazowym; nie podano liczby uczestników.

    Badanie, 2008

  30. U 40 kobiet żel z 3% wyciągiem przez 6 tygodni zmniejszał zmarszczki wokół oczu; to jedno badanie, a EMA radzi nie stosować leków z kasztanowca przy oczach.

    Badanie, 2006

  31. PolinukleotydySłabe dowody

    W badaniu 31 kobiet krem z 0,1% PDRN zmniejszał zmarszczki ok. dwa razy bardziej niż 0,1% retinol; bez porównania z placebo.

    Badanie, 2026 · Badanie, 2022

  32. Jad pszczeliSłabe dowody

    U 22 kobiet serum z jadem pszczelim przez 12 tygodni zmniejszyło liczbę i głębokość zmarszczek; badanie bez grupy porównawczej.

    Badanie, 2015

  33. Kwas pirogronowySłabe dowody

    U 20 osób cztery peelingi gabinetowe z 50% kwasem spłyciły drobne zmarszczki; badanie bez grupy porównawczej.

    Badanie, 2004

  34. Peelingi z LHA poprawiały zmarszczki i przebarwienia podobnie jak peelingi glikolowe; to tylko zabieg gabinetowy, bez porównania z placebo.

    Badanie, 2008

Leki, o które możesz zapytać lekarza lub farmaceutę
  • Tretynoina: Retinoid na receptę stosowany w trądziku i fotostarzeniu skóry. W kosmetykach w UE jest zakazany.
  • Adapalen: Retinoid trzeciej generacji na trądzik, na receptę. Najmniej drażniący z retinoidów miejscowych.
  • Kwas TCA: Kwas do peelingów średnio głębokich (zwykle 20-35%), robionych na ogół u lekarza. W kosmetykach UE zakazany.

Inne problemy skóry i włosów