Masło kakaowe
INCI: Theobroma Cacao Seed Butter · inaczej: tłuszcz kakaowy, cocoa butter, masło z ziaren kakaowca, Theobroma cacao
Masło kakaowe to tłuszcz tłoczony z ziaren kakaowca (Theobroma cacao), stosowany w kosmetykach jako emolient zmiękczający skórę i składnik ochronny. W temperaturze pokojowej jest stałe dzięki dużej zawartości nasyconych kwasów tłuszczowych. Wbrew popularnej opinii nie zapobiega rozstępom w ciąży.
Jak działa
Wysuszone ziarna kakaowca zawierają około 48-49% tłuszczu. Masło kakaowe składa się w około jednej trzeciej z kwasu stearynowego, w jednej trzeciej z oleinowego i w jednej czwartej z palmitynowego. Większość tworzą trzy triglicerydy (POS 40-44%, SOS 26-28%, POP 18-21%), od których zależy sposób topnienia; masło kakaowe krystalizuje w co najmniej sześciu odmianach o różnych temperaturach topnienia. Zawiera też tokoferole.
Na skórze działa jak tłusty emolient: zmiękcza i wygładza naskórek. Badań samego masła kakaowego na skórze jest mało: w krem dla dzieci dodano je razem z mocznikiem i gliceryną, a gotowy krem dłużej nawilżał skórę i wspierał barierę naskórka, nie działając okluzyjnie, ale to efekt całej receptury. Lepiej zbadana jest jego słaba strona: w testach na uszach królików i w małym badaniu na plecach 6 osób masło kakaowe zwiększało liczbę i średnicę mikrozaskórników już po 2-4 tygodniach.
Dla kogo
- skóra sucha i szorstka na ciele, łokciach, kolanach i piętach
- spierzchnięte usta
- ostrożnie na twarz przy skłonności do zaskórników i trądziku
Stężenia
Nie ma ustalonego skutecznego stężenia: masło kakaowe bywa składnikiem balsamów, kremów i pomadek albo sprzedawane jest jako czysty tłuszcz. W bazie CosIng ma funkcje emolientu, składnika zapachowego, kondycjonującego i ochronnego skóry; nie figuruje w załącznikach rozporządzenia kosmetycznego, więc nie ma limitu UE.
Jak zacząć
- Ogrzej niewielką ilość w dłoniach i wmasuj w suche miejsca, najlepiej po kąpieli.
- Na usta stosuj pomadkę lub czyste masło kilka razy dziennie, gdy są spierzchnięte.
- Na twarz używaj go ostrożnie: przy skłonności do zaskórników obserwuj skórę przez kilka tygodni i odstaw je, jeśli pojawią się nowe zmiany.
Możliwe skutki uboczne
Alergia na masło kakaowe zdarza się bardzo rzadko: w badaniu testów płatkowych u 1859 pacjentów kliniki alergii kontaktowej reakcje, łącznie z wątpliwymi, wystąpiły u 11 osób, a autorzy nie znaleźli opisów przypadków potwierdzonej alergii. Głównym problemem jest komedogenność: masło kakaowe sprzyja powstawaniu zaskórników, a w badaniach na zwierzętach promieniowanie UV nasilało ten efekt. Przy nowych zaskórnikach lub wypryskach odstaw produkt.
Ciąża i karmienie
Masło kakaowe stosowano w dwóch dużych badaniach u kobiet w ciąży, aż do porodu: nie zapobiegło rozstępom, a w streszczeniach nie opisano szkodliwych skutków. Przy wątpliwościach skonsultuj się z lekarzem lub położną.
Najczęstsze pytania
Czy masło kakaowe można stosować na twarz?
Można, ale ostrożnie. Masło kakaowe jest komedogenne: w małym badaniu na plecach 6 osób zwiększało liczbę i średnicę mikrozaskórników po 2-4 tygodniach, a w testach na zwierzętach wywoływało zaskórniki. Przy suchej skórze bez skłonności do wyprysków może sprawdzić się punktowo; przy cerze tłustej i trądzikowej lepiej wybrać lżejsze emolienty.
Czy masło kakaowe zapobiega rozstępom w ciąży?
Nie. W dwóch badaniach z placebo, z udziałem 175 i 300 kobiet w ciąży, stosowanie balsamu lub kremu z masłem kakaowym aż do porodu nie zmniejszyło istotnie częstości rozstępów, a w badaniu, które oceniało ich nasilenie, także nasilenia. Przeglądy dermatologiczne zgodnie uznają masło kakaowe za nieskuteczne w zapobieganiu rozstępom.
Czy masło kakaowe jest dobre na włosy?
Nie znaleźliśmy badań nad masłem kakaowym w pielęgnacji włosów. Jako tłusty emolient może wygładzać suche końcówki, ale tego nie sprawdzono. Jeśli chcesz go używać, rozgrzej bardzo małą ilość w dłoniach, nałóż tylko na końce i obserwuj, czy włosy nie stają się przetłuszczone.
Czy masło kakaowe działa na zmarszczki?
Nie ma na to dowodów. Badania masła kakaowego na skórze dotyczą rozstępów, nawilżenia w recepturze wieloskładnikowej i zaskórników, a nie zmarszczek. Jako emolient może chwilowo wygładzić suchą skórę, ale jego wpływu na zmarszczki nie badano. Przy zmarszczkach lepiej sięgać po składniki o działaniu potwierdzonym klinicznie.
Skład masła kakaowego jest dobrze opisany, ale badań klinicznych jego działania pielęgnacyjnego prawie nie ma. Dane o komedogenności pochodzą z testów na zwierzętach i bardzo małego badania na ludziach (6 osób), więc nie wiadomo, jak często masło kakaowe nasila trądzik w praktyce.
Co potwierdzają źródła
- Wysuszone ziarna kakaowca zawierają około 48-49% tłuszczu; masło kakaowe to ok. 33% kwasu stearynowego, 33% oleinowego i 25% palmitynowego; triglicerydy POS 40-44%, SOS 26-28%, POP 18-21%; ma dużą zawartość tłuszczów nasyconych. S2
- Masło kakaowe krystalizuje w co najmniej sześciu odmianach polimorficznych o różnych temperaturach topnienia; zawiera tokoferole. S3 S12
- Balsam z masłem kakaowym stosowany codziennie do porodu (175 kobiet: 45,1% wobec 48,8%, bez różnicy w nasileniu) i krem od 16 tygodnia do porodu (300 kobiet: 44% wobec 55%) nie zmniejszyły istotnie częstości rozstępów; przeglądy uznają masło kakaowe za nieskuteczne. S4 S5 S6 S7
- Masło kakaowe wywoływało zaskórniki w teście na uchu królika, UV nasilało ten efekt, a u 6 osób zwiększało liczbę i średnicę mikrozaskórników po 2-4 tygodniach. S9 S10 S8
- Krem dla dzieci z masłem kakaowym, mocznikiem i gliceryną dawał dłuższe nawilżenie i wspierał barierę skóry bez okluzji. S11
- W testach płatkowych u 1859 pacjentów reakcje na masło kakaowe (łącznie z wątpliwymi) wystąpiły u 11 osób; nie opublikowano opisów przypadków alergii kontaktowej na masło kakaowe. S12
- CosIng: funkcje emolientu, zapachowa, kondycjonująca i ochronna; brak wpisów w załącznikach. S1
Źródła
- S1Baza CosIng, Komisja Europejska · 2026CosIng: THEOBROMA CACAO SEED BUTTER
- S2Przegląd badań · 2024Chromatographic and spectroscopic methods for the detection of cocoa butter in cocoa and its derivatives: A review.
- S3Przegląd badań · 2024Cocoa Butter: Evolution from Natural Food Ingredient to Pharmaceutical Excipient and Drug Delivery System.
- S4Badanie · 2008Cocoa butter lotion for prevention of striae gravidarum: a double-blind, randomised and placebo-controlled trial.
- S5Badanie · 2010Prevention of striae gravidarum with cocoa butter cream.
- S6Przegląd badań · 2015Stretch marks during pregnancy: a review of topical prevention.
- S7Przegląd badań · 2016Topical management of striae distensae (stretch marks): prevention and therapy of striae rubrae and albae.
- S8Badanie · 2022Early detection of microcomedones induced by cocoa butter using reflectance confocal microscopy.
- S9Badanie · 2007Comedogenicity in rabbit: some cosmetic ingredients/vehicles.
- S10Badanie · 1978Enhancement of comedogenic substances by ultraviolet radiation.
- S11Badanie · 2020Effects of Formulation Excipients on Skin Barrier Function in Creams Used in Pediatric Care.
- S12Badanie · 2026To Avoid or Not to Avoid: Cross-Reactivity Between Fragrance and Common Botanicals.
Treść hasła sprawdzona ze źródłami 12 października 2026. Limity i warunki stosowania w UE podajemy według bazy CosIng i rozporządzenia (WE) nr 1223/2009.
„Masło kakaowe zapobiega rozstępom w ciąży.”
Dwa badania z podwójnie ślepą próbą i placebo to obalają: u 175 kobiet rozstępy pojawiły się u 45,1% stosujących balsam z masłem kakaowym i 48,8% w grupie placebo, a u 300 kobiet u 44% wobec 55%; różnice nie były istotne. Przeglądy dermatologiczne uznają je za nieskuteczne.
Podobne składniki
Informacje ogólne na podstawie literatury dermatologicznej i kosmetologicznej, nie porada medyczna. Przy chorobach skóry, w ciąży i przy przyjmowaniu leków skonsultuj pielęgnację z lekarzem.