Przejdź do treści
Em

Ekamsul

INCI: Terephthalylidene Dicamphor Sulfonic Acid · inaczej: ecamsule, TDSA, Mexoryl SX (nazwa handlowa surowca)

Ekamsul to organiczny filtr UV, który pochłania przede wszystkim promieniowanie UVA, z maksimum przy ok. 345 nm, a częściowo także UVB. Rozpuszcza się w wodzie. W UE wolno go stosować do 10% w przeliczeniu na kwas; w USA nie należy do monografii filtrów FDA.

Jak działa

Ekamsul pochłania promieniowanie w całym zakresie UVA i częściowo UVB. Bywa łączony z rozpuszczalnym w olejach drometrizolem trisiloksanem: ochrona przed przebarwieniami po naświetlaniu rosła wraz ze stężeniem ekamsulu, a oba filtry działały synergicznie. W 13-tygodniowym badaniu z dawkami UVA poniżej progu oparzenia krem z 5% ekamsulu zapobiegał zmianom uznawanym za wczesne oznaki fotostarzenia, m.in. pogrubieniu warstwy rogowej i spadkowi elastyczności skóry.

Według przeglądu badań klinicznych kremy z ekamsulem zmniejszały uszkodzenia DNA (dimery pirymidynowe) po naświetlaniu i lepiej chroniły reakcje odpornościowe skóry niż kremy o tym samym SPF bez niego. W randomizowanym badaniu u 144 osób z wielopostaciową osutką świetlną, przy celowo przedłużonym przebywaniu na słońcu, krem SPF 40 z 3% ekamsulu, awobenzonem, oktokrylenem i dwutlenkiem tytanu porównywano z takim samym kremem bez ekamsulu na drugiej połowie ciała: w tej grupie (73 osoby) lepiej wypadł u 56% uczestników, a krem bez ekamsulu u 11%. Po nałożeniu kremu z 2% filtra znakowanego radioaktywnie wchłonęło się mniej niż 0,1% dawki, ale w badaniu FDA przy maksymalnym stosowaniu (krem na 75% ciała 4 razy dziennie przez 4 dni) stężenie we krwi sięgnęło 1,5 ng/ml, powyżej progu 0,5 ng/ml, od którego FDA oczekuje dodatkowych badań.

Dla kogo

  • osoby skłonne do przebarwień po słońcu, którym zależy na wysokiej ochronie UVA
  • osoby z wielopostaciowymi osutkami świetlnymi, jako część kremu z kilkoma filtrami UVA, po konsultacji z dermatologiem

Stężenia

Limit UE (CosIng, załącznik VI, poz. 7): maksymalnie 10% w przeliczeniu na kwas, w produkcie gotowym do użycia, bez dodatkowych warunków i bez obowiązkowych ostrzeżeń. W cytowanych badaniach stosowano kremy z 2-5% ekamsulu. W USA FDA zatwierdziła go 21 lipca 2006 r. jako nową substancję czynną w konkretnym kremie (2% ekamsulu z awobenzonem i oktokrylenem), na podstawie wniosku o nowy lek. W 2008 r. FDA uznała wniosek o włączenie ekamsulu do monografii (do 10%) za kwalifikujący się do oceny, a w 2015 r. wstępnie uznała dane za niewystarczające i zażądała m.in. badań wchłaniania przy maksymalnym stosowaniu.

Jak zacząć

  1. W składzie INCI szukaj nazwy Terephthalylidene Dicamphor Sulfonic Acid; w kremach towarzyszą mu filtry UVB i inne filtry UVA.
  2. Ilość kremu, moment nakładania i ponawianie są takie same jak przy innych filtrach: opisuje je hasło Filtry organiczne.
  3. Przy wysypce po kremie odstaw go i poproś dermatologa o testy płatkowe, także z naświetlaniem: uczulenie na ekamsul opisywano.

Możliwe skutki uboczne

Uczulenie na ekamsul opisywano, ale danych o jego częstości jest mało. W małym badaniu 11 osób, które uważały się za uczulone na kremy z filtrem, nikt nie zareagował w testach płatkowych z naświetlaniem na krem z ekamsulem. Reakcję może wywołać też inny składnik kremu, np. substancja zapachowa lub konserwant. Przy wysypce, swędzeniu lub obrzęku odstaw produkt i skonsultuj się z dermatologiem.

Ciąża i karmienie

Nie znaleźliśmy badań u kobiet w ciąży. Ekamsul słabo przenika przez skórę, ale przy maksymalnym stosowaniu był mierzalny we krwi, a FDA uznała dane o jego bezpieczeństwie za niewystarczające do pełnej oceny. Przegląd z 2025 r. zaleca w ciąży przede wszystkim filtry mineralne, uzupełniane filtrami organicznymi o dobrym profilu bezpieczeństwa. Wybór kremu omów z lekarzem.

Najczęstsze pytania

Czym ekamsul różni się od drometrizolu trisiloksanu?

Oba filtry opatentował ten sam producent i oba chronią także przed UVA. Ekamsul rozpuszcza się w wodzie i ma maksimum pochłaniania przy ok. 345 nm, a drometrizol trisiloksan rozpuszcza się w olejach i ma dwa szczyty, ok. 303 i 344 nm. W badaniu ochrony przed przebarwieniami działały synergicznie.

Czy ekamsul jest trwały na świetle?

Przegląd z 2007 r. przypisuje mu lepszą fotostabilność niż starszym filtrom UVA, np. awobenzonowi, który rozkłada się pod wpływem UV.

Czy ekamsul szkodzi środowisku?

Danych jest bardzo mało. W badaniu in vitro na frakcjach komórkowych z małży ekamsul w stężeniach spotykanych w środowisku wywoływał w gruczole trawiennym oznaki neurotoksyczności. To wstępny model laboratoryjny, a nie badanie na żywych organizmach.

Uwaga redakcji

Większość badań skuteczności i wchłaniania ekamsulu wykonali badacze producenta filtra; stężenia we krwi w 2019 r. zmierzyli naukowcy FDA. Karta CosIng nie podaje opinii SCCS o tym filtrze. Ogólne zasady stosowania filtrów opisuje hasło Filtry organiczne.

Co potwierdzają źródła

  • Ekamsul pochłania UVA (częściowo UVB), z maksimum ok. 345 nm, i rozpuszcza się w wodzie, w odróżnieniu od drometrizolu trisiloksanu. S2 S3 S4
  • Ochrona przed przebarwieniami rośnie ze stężeniem ekamsulu i działa synergicznie z drometrizolem trisiloksanem; 5% ekamsulu zapobiegało zmianom skóry po 13 tygodniach UVA. S5 S3 S6
  • Krem z ekamsulem lepiej zapobiegał wielopostaciowej osutce świetlnej niż ten sam krem bez niego: w grupie 73 osób przewaga u 56% wobec 11% (badanie 144 osób). S7
  • Wchłanianie poniżej 0,1% dawki w małym badaniu, ale przy maksymalnym stosowaniu stężenie we krwi 1,5 ng/ml, powyżej progu FDA 0,5 ng/ml. S8 S9 S14
  • Limit UE: 10% w przeliczeniu na kwas (VI/7), bez warunków; karta CosIng nie podaje opinii SCCS. S1
  • W USA zatwierdzony 21.07.2006 jako nowa substancja w konkretnym kremie (NDA); nie należy do monografii, a w 2015 r. FDA uznała dane za niewystarczające. S12 S13 S14 S15
  • Uczulenie na ekamsul opisywano, ale w małym badaniu nikt z 11 osób nie zareagował na krem z ekamsulem; przegląd przypisuje mu lepszą fotostabilność niż awobenzonowi. S2 S10 S11
  • W ciąży zaleca się głównie filtry mineralne; dane środowiskowe ograniczają się do badań in vitro. S16 S17

Źródła

  1. S1Baza CosIng, Komisja Europejska · 2026CosIng: TEREPHTHALYLIDENE DICAMPHOR SULFONIC ACID (załącznik VI, poz. 7)
  2. S2DermNet · 2023DermNet: Topical sunscreen agents
  3. S3Badanie · 1998Mexoryl SX: a broad absorption UVA filter protects human skin from the effects of repeated suberythemal doses of UVA
  4. S4Przegląd badań · 2025Modernizing U.S. Sunscreen Regulations: How Newer Filters Can Improve Public Health
  5. S5Badanie · 2004Prevention of ultraviolet-induced skin pigmentation
  6. S6Przegląd badań · 2008Sunscreens containing the broad-spectrum UVA absorber, Mexoryl SX, prevent the cutaneous detrimental effects of UV exposure: a review of clinical study results
  7. S7Badanie · 2009A new ecamsule-containing SPF 40 sunscreen cream for the prevention of polymorphous light eruption: a double-blind, randomized, controlled study in maximized outdoor conditions
  8. S8Badanie · 2003Percutaneous absorption of Mexoryl SX in human volunteers: comparison with in vitro data
  9. S9Badanie · 2019Effect of Sunscreen Application Under Maximal Use Conditions on Plasma Concentration of Sunscreen Active Ingredients: A Randomized Clinical Trial
  10. S10Badanie · 2010True photoallergy to sunscreens is rare despite popular belief
  11. S11Przegląd badań · 2007Mexoryl: a review of an ultraviolet a filter
  12. S12FDA · 2006Drugs@FDA: New Drug Application (NDA) 021502 (ekamsul, awobenzon, oktokrylen; zatwierdzenie 21.07.2006)
  13. S13FDA · 2008FDA (Federal Register 73 FR 53029): Ecamsule Eligibility for Inclusion in Monograph; Over-the-Counter Sunscreen Drug Products for Human Use
  14. S14FDA · 2015FDA (Federal Register 80 FR 10035): Over-the-Counter Sunscreen Drug Products; Regulatory Status of Ecamsule (proposed order)
  15. S15FDA · 2026FDA: Questions and Answers: FDA's regulatory actions on over-the-counter sunscreen
  16. S16Przegląd badań · 2025Photoprotection in pregnancy: addressing safety concerns and optimizing skin health
  17. S17Badanie · 2025Hidden costs of beauty: An in vitro study on the ecotoxicological impacts of ultraviolet filters and parabens on the bioindicator species Mytilus galloprovincialis

Treść hasła sprawdzona ze źródłami 8 października 2026. Limity i warunki stosowania w UE podajemy według bazy CosIng i rozporządzenia (WE) nr 1223/2009.

W bazie CosIng
TEREPHTHALYLIDENE DICAMPHOR SULFONIC ACIDfiltr UV, stabilizuje na świetle, chroni produkt przed UVFiltr UV dopuszczony
Mit

„Ekamsul w ogóle nie przenika do organizmu.”

W badaniu z filtrem znakowanym radioaktywnie wchłonęło się mniej niż 0,1% dawki, ale FDA zauważyła, że objęło ono 5 osób i mały obszar skóry. Przy maksymalnym stosowaniu stężenie we krwi przekroczyło próg 0,5 ng/ml; autorzy podkreślili, że to powód do dalszych badań, a nie do rezygnacji z ochrony.

Mit

„Ekamsul jest w USA zakazany.”

Nie jest zakazany, ale nie należy do monografii filtrów. Według FDA produkt z ekamsulem może być sprzedawany w USA tylko na podstawie zatwierdzonego wniosku o lek, jak w przypadku kremu zatwierdzonego w 2006 r.

Podobne składniki

Informacje ogólne na podstawie literatury dermatologicznej i kosmetologicznej, nie porada medyczna. Przy chorobach skóry, w ciąży i przy przyjmowaniu leków skonsultuj pielęgnację z lekarzem.